Diagnoza Psychoterapia Rozwój

Diagnoza


Poniższe skale samoopisowe powstały w celu przesiewowych badań w kierunku konkretnych zaburzeń i problemów natury psychicznej.
Wyniki uzyskane dzięki nim mają wartość jedynie informacyjną i nie mogą zastąpić indywidualnej diagnozy psychologicznej czy lekarskiej. 
Pomogą jednak osobom, które zastanawiają się, czy trudności, których doświadczają  w codziennym funkcjonowaniu, mieszczą się w granicach szeroko pojętej normy, czy też osiągają natężenie pozwalające podejrzewać występowanie zaburzeń psychicznych.
Jeśli niepokoją Cię wyniki uzyskane w poniższych kwestionariuszach - koniecznie omów swoje wątpliwości z psychologiem lub lekarzem.



Skala depresji Becka
Instrukcja
: Poniższy Kwestionariusz składa się z 21 punktów ocenianych wg intensywności objawów.
Z każdego punktu wybierz jedną odpowiedź, która w najlepszy sposób opisuje Twoje samopoczucie w ciągu ostatniej doby.

A.
0) nie jestem smutny ani przygnębiony.
1) odczuwam często smutek i przygnębienie.
2) przeżywam stale smutek, przygnębienie i nie mogę uwolnić się od tych przeżyć.
3) jestem stale tak smutny i nieszczęśliwy, że jest to nie do wytrzymania.

B.
0) nie przejmuję się zbytnio przyszłością.
1) często martwię się o przyszłość.
2) obawiam się, że w przyszłości nic dobrego mnie nie czeka.
3) czuje, że przyszłość jest beznadziejna i nic tego nie zmieni.

C.
0) sądzę że nie popełniam większych zaniedbań.
1) sądzę że czynię więcej zaniedbań niż inni.
2) kiedy spoglądam na to co robiłem, widzę mnóstwo błędów i zaniedbań.
3) jestem zupełnie niewydolny i wszystko robię źle.

D.
0) to co robię sprawia mi przyjemność.
1) nie cieszy mnie to co robię.
2) nic mi teraz nie daje prawdziwego zadowolenia.
3) nie potrafię przeżywać zadowolenia i przyjemności i wszystko mnie nuży.

E.
0) nie czuję się winnym ani wobec siebie ani wobec innych.
1) dość często miewam wyrzuty sumienia.
2) często czuję że zawiniłem.
3) stale czuję się winnym.

F.
0) sądzę, że nie zasługuję na karę.
1) sądzę, że zasługuję na karę.
2) spodziewam się ukarania.
3) wiem, że jestem karany (lub ukarany)

G.
0) jestem z siebie zadowolony.
1) nie jestem z siebie zadowolony.
2) czuję do siebie niechęć.
3) nienawidzę siebie.

H.
0) nie czuję się gorszy od innych.
1) zarzucam sobie że jestem nieudolny i popełniam błędy.
2) stale potępiam siebie za popełnione błędy.
3) winie siebie za wszystko zło które istnieje.

I.
0) nie myślę o odebraniu sobie życia.
1) myślę o samobójstwie - ale nie mógłbym tego dokonać.
2) pragnę odebrać sobie życie.
3) popełnię samobójstwo jak będzie odpowiednia sposobność.

J.
0) nie płaczę częściej niż zwykle.
1) płaczę częściej niż dawniej.
2) ciągle chce mi się płakać.
3) chciałbym płakać lecz nie jestem w stanie.

K.
0) nie jestem bardziej podenerwowany niż dawniej.
1) jestem bardziej nerwowy i przykry niż dawniej.
2) jestem stale nerwowy i rozdrażniony.
3) wszystko co dawniej mnie drażniło stało się obojętne.

L.
0) ludzie interesują mnie jak dawniej.
1) interesuje się ludźmi mniej niż dawniej.
2) utraciłem większość zainteresowań innymi ludźmi.
3) utraciłem wszelkie zainteresowania innymi ludźmi.

M.
0) decyzje podejmuję łatwo tak jak dawniej.
1) częściej niż kiedyś odwlekam podjęcie decyzji.
2) mam dużo trudności z podjęciem decyzji.
3) nie jestem w stanie podjąć żadnej decyzji.

N.
0) sądzę, że wyglądam nie gorzej niż dawniej.
1) martwię się tym, że wyglądam staro i nieatrakcyjnie.
2) czuję, że wyglądam coraz gorzej.
3) jestem przekonany że wyglądam okropnie i odpychająco.

O.
0) mogę pracować tak jak dawniej.
1) z trudem rozpoczynam każdą czynność.
2) z wielkim wysiłkiem zmuszam się do zrobienia czegokolwiek.
3) nie jestem w stanie nic robić.

P.
0) sypiam dobrze jak zwykle.
1) sypiam gorzej niż dawniej.
2) rano budzę się 1 - 2 godziny za wcześnie i trudno jest mi ponownie usnąć.
3) budzę się kilka godzin za wcześnie i nie mogę usnąć.

Q.
0) nie męczę się bardziej niż dawniej.
1) meczę się znacznie łatwiej niż poprzednio.
2) męczę się wszystkim co robię.
3) jestem zbyt zmęczony aby cokolwiek robić.

R.
0) mam apetyt nie gorszy niż dawniej.
1) mam trochę gorszy apetyt.
2) apetyt mam wyraźnie gorszy.
3) nie mam w ogóle apetytu.

S.
0) nie tracę na wadze ciała (w okresie ostatniego miesiąca)
1) straciłem na wadze więcej niż 2 kg.
2) straciłem na wadze więcej niż 4 kg.
3) straciłem na wadze więcej niż 6 kg.

T.
0) nie martwię się o swoje zdrowie bardziej niż zawsze.
1) martwię się swoimi dolegliwościami, mam rozstrój żołądka, zaparcia, bóle.
2) stan mego zdrowia bardzo mnie martwi często o tym myślę.
3) tak bardzo martwię się o swoje zdrowie, że nie mogę o niczym innym myśleć.

U.
0) moje zainteresowania seksualne nie uległy zmianom.
1) jestem mniej zainteresowany sprawami płci (seksu)
2) problemy płciowe wyraźnie mnie interesują.
3) utraciłem wszelkie zainteresowania sprawami seksualnymi.

Obliczanie wyników i ich interpretacja: Skala składa się z 21 punktów ocenianych, wg intensywności objawów, od 0 do 3.
Najczęściej przyjmuje się następującą interpretację wyników:

  • 0 - 11 punktów – brak depresji, wyniki z pogranicza mogą wskazywać obniżenie nastroju
  • 10 - 27 punktów – umiarkowana depresja
  • Powyżej 27 punktów – ciężka depresja
W przypadku obniżonego nastroju lub depresji wskazana jest konsultacja lekarza psychiatry.



MAST - kwestionariusz oceny ryzyka uzależnienia od alkoholu
Udzielenie co najmniej 5 twierdzących odpowiedzi na pytania zawarte w skróconej wersji testu MAST (BMAST) jest, zdaniem niektórych badaczy, wystarczającym kryterium do rozpoznania uzależnienia od alkoholu.
Pytania te brzmią:
1.      Czy uważasz, że pijesz w taki sam sposób jak większość ludzi?
2.      Czy Twoi przyjaciele bądź krewni uważają, że Twoje picie nie mieści się w normie?
3.      Czy kiedykolwiek brałeś udział w spotkaniu Anonimowych Alkoholików?
4.      Czy straciłeś kiedykolwiek przyjaciela lub dziewczynę z powodu picia?
5.      Czy miałeś kiedykolwiek kłopoty w pracy z powodu alkoholu ?
6.      Czy z powodu picia zaniedbałeś kiedykolwiek swoje obowiązki, sprawy rodzinne lub opuściłeś pracę kilka dni pod rząd?
7.      Czy miałeś kiedykolwiek delirium tremens (majaczenie alkoholowe), nasilone drżenia czy po nadużyciu alkoholu słyszałeś głosy lub widziałeś nie istniejące rzeczy?
8.      Czy z powodu picia zwracałeś się kiedykolwiek do kogokolwiek z prośbą o radę?
9.      Czy przebywałeś kiedykolwiek w szpitalu z powodu picia?
10.  Czy byłeś kiedykolwiek zatrzymany za prowadzenie pojazdu po użyciu alkoholu lub czy kiedykolwiek prowadziłeś pojazd po wypiciu alkoholu?




Kwestionariusz przesiewowego wykrywania zaburzeń odżywiania (W.R. Jones i wsp.) 
Instrukcja: Proszę odpowiedzieć na następujące pytania: 
  1. Czy prowokujesz u siebie wymioty z powodu poczucia pełności żołądka?
  2. Czy obawiasz się, iż utraciłeś kontrolę nad tym, ile jesz?  
  3. Czy w ostatnim czasie straciłeś >6,35 kg w ciągu trzech miesięcy? 
  4. Czy uważasz się za osobę grubą, podczas gdy inni twierdzą, że jesteś zbyt szczupły? 
  5. Czy można powiedzieć, iż jedzenie zdominowało twoje życie? 
Obliczanie wyników i ich interpretacja: Za każda odpowiedź twierdzącą, przyznaje się 1 punkt. Wynik 2 punkty lub więcej sugeruje ryzyko występowania jadłowstrętu lub bulimii i jest wskazaniem do konsultacji z lekarzem lub psychologiem.
 

Skala lęku społecznego Leibowitza
Instrukcja: Należy przeczytać opisy wszystkich sytuacji przedstawionych w tabeli i przy każdej pozycji odpowiedzieć na 2 oddzielne pytania:
  • jak mocno doświadczam lęku lub strachu w tej sytuacji?
  • oraz jak bardzo jestem skłonny unikać takiej sytuacji?
Jeżeli nie stykasz się z którąś z sytuacji, to wyobraź sobie, że się w niej znajdujesz, a następnie odpowiedz na pytania. Ważne aby twoje oceny dotyczyły tego jak dana sytuacja wpływała na Ciebie w ostatnim tygodniu.
Odpowiedziom należy przypisać następujące punkty:
Strach lub lęk:
Unikanie sytuacji:
0 pkt. - brak                                  
1 pkt.- łagodny                             
2 pkt. - umiarkowany                    
3 pkt. - silny                               
0 pkt.- nigdy (0%)
1 pkt. - niekiedy (1 – 33%)
2 pkt. - często (34% - 66%)
3 pkt. - zawsze (67% - 100%)

Sytuacja
strach lub lęk
unikanie
1. Rozmawianie przez telefon przy innych


2. Bycie w małej grupie osób


3. Jedzenie w miejscu publicznym


4. Picie z innymi w miejscu publicznym


5. Rozmawianie ze zwierzchnikiem, kimś ważnym


6. Wygłaszanie mowy, bycie aktywnym przed dowolną publicznością


7. Wyjście na imprezę, spotkanie towarzyskie


8. Praca gdy jesteś obserwowany


9. Pisanie gdy jesteś obserwowany


10. Dzwonienie do osoby, której nie znasz dobrze


11. Rozmawianie z ludźmi, których nie znasz dobrze


12. Spotykanie nieznajomych osób


13. Korzystanie z publicznego WC


14. Wchodzenie do pomieszczenia gdzie inni już siedzą


15. Bycie w centrum zainteresowania


16. Przemawianie na spotkaniu


17. Wykonywanie jakiegoś testu wiedzy lub umiejętności


18. Spieranie się z osobą, której nie znasz dobrze


19. Patrzenie w oczy ludziom, których nie znasz


20. Wygłaszanie przygotowanego wykładu lub raportu przed grupą osób


21. Podrywanie kogoś


22. Reklamowanie towaru w sklepie


23. Urządzanie przyjęcia


24. Opieranie się natrętnemu sprzedawcy


Suma:


Łączna punktacja:
  
 Prawa autorskie Liebowitz MR., 1987

Obliczanie wyników i ich interpretacja: Należy osobno zsumować wyniki z kolumn „strach lub lęk” oraz z kolumny „unikanie”, a następnie dodać je do siebie.  Interpretacja tak otrzymanego wyniku końcowego przedstawia się następująco:
  • 0 - 54 punktów –  brak fobii społecznej
  • 55 - 65 punktów –  łagodna fobia społeczna
  • 66 - 80 punktów –  umiarkowana fobia społeczna
  • 81 - 95 punktów –  nasilona fobia społeczna
  • 96 i więcej punktów –  bardzo nasilona fobia społeczna



Test CAST (Children of Alcoholics Screening Test)
Test przesiewowy do identyfikacji Dorosłych Dzieci Alkoholików i dzieci, których dotyczy problem alkoholizmu w rodzinie. 
Dzieci od 9 roku życia z reguły nie mają problemu z odpowiedzią na pytania, młodsze wymagają często przeczytania pytań lub wytłumaczenia niektórych z nich.
  1. Czy kiedykolwiek przyszło Ci do głowy, że jedno z Twoich rodziców ma problem alkoholowy?
  2. Czy zdarzyło się, że nie mogłeś usnąć z powodu pijaństwa któregoś z Twoich rodziców?
  3. Czy kiedykolwiek namawiałeś któreś z Twoich rodziców, by skończyło z piciem?
  4. Czy czułeś się kiedykolwiek samotny, przestraszony, zdenerwowany, zły lub sfrustrowany dlatego, że któreś z Twoich rodziców nie potrafiło przestać pić?
  5. Czy kiedykolwiek kłóciłeś się lub walczyłeś z którymś z rodziców, gdy pił?
  6. Czy kiedykolwiek groziłeś, że uciekniesz z domu z powodu pijaństwa rodziców?
  7. Czy któreś z rodziców kiedykolwiek po pijanemu krzyczało na Ciebie lub uderzyło Ciebie albo jakąś inną osobę z rodziny?
  8. Czy słyszałeś kiedyś, jak Twoi rodzice biją się, gdy jedno z nich było pijane?
  9. Czy kiedykolwiek broniłeś kogoś z rodziny przed pijanym ojcem lub matką?
  10. Czy miałeś kiedyś ochotę schować lub wylać butelkę alkoholu należącą do jednego z Twoich rodziców?
  11. Czy często wracasz myślą do problemów związanych z piciem któregoś z rodziców?
  12. Czy kiedykolwiek pragnąłeś, by któreś z rodziców przestało pić?
  13. Czy kiedykolwiek czułeś się winny lub odpowiedzialny za to, że któreś z rodziców pije?
  14. Czy obawiałeś się kiedykolwiek, że Twoi rodzice rozejdą się na skutek nadużywania alkoholu?
  15. Czy zdarzyło się kiedyś, że nie brałeś udziału w zabawach na podwórku i unikałeś przyjaciół, z powodu zakłopotania i wstydu, o jakie przyprawił Cię alkoholowy problem jednego z rodziców?
  16. Czy kiedykolwiek czułeś się wciągnięty mimo woli w kłótnię lub bójkę między rodzicami?
  17. Czy kiedykolwiek miałeś uczucie, że to przez Ciebie któreś z rodziców pije?
  18. Czy kiedykolwiek pomyślałeś, że któreś z Twoich rodziców, mające problem alkoholowy, wcale Cię nie kocha?
  19. Czy miałeś kiedyś pretensje do któregoś z rodziców o to, że pije?
  20. Czy martwiłeś się kiedyś o zdrowie któregoś z Twoich rodziców z powodu nadużywania alkoholu?
  21. Czy kiedykolwiek obarczano Cię winą za pijaństwo któregoś z rodziców?
  22. Czy kiedykolwiek pomyślałeś, że Twój ojciec jest alkoholikiem?
  23. Czy kiedykolwiek pragnąłeś, aby Twój dom bardziej przypominał domy Twoich przyjaciół, nie mających rodziców z problemem alkoholowym?
  24. Czy któreś z rodziców kiedykolwiek obiecywało Ci coś, czego nigdy nie spełniło z powodu pijaństwa?
  25. Czy kiedykolwiek pomyślałeś, że Twoja matka jest alkoholiczką?
  26. Czy kiedyś pragnąłeś mieć kogoś, z kim mógłbyś porozmawiać, kto by Cię rozumiał i pomógł w kłopotach rodzinnych spowodowanych przez alkohol?
  27. Czy kiedykolwiek biłeś się z braćmi lub siostrami z powodu pijaństwa któregoś z rodziców?
  28. Czy zdarzyło się, że nie wracałeś do domu by nie widzieć ani pijącego rodzica, ani reakcji drugiego z rodziców na to picie?
  29. Czy kiedykolwiek czułeś się chory, płakałeś lub czułeś „ściskanie w żołądku” wskutek zmartwienia, że któreś z Twych rodziców pije?
  30. Czy kiedykolwiek przejąłeś jakieś prace lub obowiązki w domu, wykonywane przedtem przez któreś z rodziców, zanim on czy ona popadła w alkoholizm?
Obliczanie wyników i ich interpretacja: Każda odpowiedź twierdząca to 1 punkt. Wynik powyżej 6 punktów wskazuje, że dziecko pochodzi z rodziny alkoholowej.



Kwestionariusz wydarzeń stresowych (Thomas Holmes i Richard Rahe)
Wydarzenia stresowe negatywnie odbijają się na kondycji psychicznej i fizycznej człowieka. Zgodnie z obowiązującym w medycynie modelem podatność+stres=choroba, zbyt duże nasilenie stresu jest istotnym czynnikiem w etiologii wielu chorób. Poniższy test ma pomóc monitorować nasilenie wydarzeń stresowych i zapobiegać powikłaniom przewlekłego stresu.
Instrukcja: Przejrzyj poniższą listę zmian życiowych, zaznaczając te wydarzenia, które miały miejsce w Twoim życiu w ciągu ostatnich 12 miesięcy.


Wydarzenie
Ilość punktów
1
Śmierć współmałżonka
100
2
Rozwód
73
3
Separacja lub rozstanie
65
4
Pobyt w więzieniu
63
5
Śmierć bliskiego członka rodziny
63
6
Wypadek, ciężka choroba, uszkodzenie ciała
53
7
Ślub
50
8
Zwolnienie z pracy lub bezrobocie
47
9
Pojednanie się z małżonkiem
45
10
Przejście na emeryturę
45
11
Znacząca zmiana stanu zdrowia lub zachowania członka rodziny
44
12
Ciąża
40
13
Trudności seksualne
39
14
Pojawienie się nowego członka rodziny
39
15
Poważna zmiana w pracy lub reorganizacja firmy
39
16
Zmiana zarobków (spadek lub podwyżka)
38
17
Śmierć bliskiego przyjaciela
37
18
Zmiana stanowiska pracy
35
19
Konflikty w rodzinie
35
20
Wysoki kredyt lub poważne obciążenie hipoteki
30
21
Problemy z hipoteką/ odmowa kredytu
30
22
Napad, kradzież, włamanie
30
23
Awans w pracy lub degradacja stanowiska
29
24
Syn/córka opuszcza dom rodzinny
29
25
Kłopoty z teściową / teściem
29
26
Wybitne osiągnięcia osobiste
28
27
Podjęcie lub utrata pracy przez współmałżonka
26
28
Rozpoczęcie lub zakończenie nauki
26
29
Znacząca zmiana warunków życia
25
30
Znacząca zmiana nawyków osobistych np. jedzeniowych
24
31
Problemy z szefem
23
32
Zmiana godzin lub warunków pracy
20
33
Zmiana miejsca zamieszkania
20
34
Zmiana szkoły
20
35
Znacząca zmiana rozrywek
19
36
Znacząca zmiana aktywności religijnych
19
37
Znacząca zmiana kontaktów towarzyskich
18
38
Założenie hipoteki lub pożyczka
18
39
Znacząca zmiana przyzwyczajeń dotyczących snu.
16
40
Znacząca zmiana dotycząca kontaktów z rodziną
15
41
Zmiana w sposobie odżywiania się
15
42
Urlop
13
43
Boże Narodzenie spędzone z rodziną
12
44
Mandaty i drobne wykroczenia
11
45
Powtarzające się przykrości (np. hałas lub natarczywe telefony)
10

Obliczanie wyników i ich interpretacja:  Zdaniem autorów istnieje istotna statystycznie zależność między siłą stresora, a prawdopodobieństwem zapadnięcia na poważną chorobę.
Jeśli łączna siła stresorów wynosi:
  • 150 –  199 punktów, prawdopodobieństwo zachorowania w ciągu 2 kolejnych lat wynosi 37%
  • 200 – 199 punktów, prawdopodobieństwo zachorowania w ciągu 2 kolejnych lat wynosi 51%
  • powyżej 300 punktów, prawdopodobieństwo zachorowania w ciągu 2 kolejnych lat wynosi 79%



Test uzależnienia od pracy (Bryan E. Robinson)
Instrukcja: Test składa się z 25 pozycji. Należy ocenić, na ile zgadzamy się z każdym stwierdzeniem, używając następującej skali:
  1. punkt  - nigdy
  2. punkty  - rzadko
  3. punkty  - często
  4. punkt- zawsze

1. Wolę wykonywać większość prac sam, niż prosić o pomoc.
2. Bardzo się niecierpliwię, gdy muszę czekać na pomoc lub gdy coś trwa zbyt długo (na przykład wolno przesuwa się kolejka).
3. Wyglądam na osobę, która stale się spieszy i ściga z czasem.
4. Irytuję się, gdy ktoś mi przerywa wykonywaną właśnie pracę.
5. Jestem zajęty wieloma rzeczami jednocześnie.
6. Robię dwie lub trzy rzeczy naraz; na przykład jem i piszę dyspozycje, rozmawiając przez telefon.
7. Podejmuję znacznie więcej zadań, niż jestem w stanie wykonać.
8. Czuje się winny, gdy nie pracuję nad czymś.
9. Jest dla mnie ważne, aby widzieć konkretne rezultaty tego, co robię.
10. Jestem bardziej zainteresowany ostatecznym rezultatem pracy niż procesem jej wykonywania.
11. Sprawy nie posuwają się nigdy tak szybko, jak tego oczekuję.
12. Wpadam w złość, gdy coś dzieje się nie po mojej myśli lub nie podoba mi się wynik pracy.
13. Zadaję sobie stale to samo pytanie, nie zdając sobie z tego sprawy, po czym nagle znajduję odpowiedź.
14. Poświęcam wiele czasu na obmyślanie i planowanie przyszłych zadań, zaniedbując to, co dzieje się tu i teraz.
15. Zauważam, że zostaję w pracy, choć moi współpracownicy namawiają mnie do wyjścia.
16. Złości mnie, gdy ludzie nie podzielają moich perfekcyjnych standardów pracy.
17. Jestem przygnębiony, gdy znajduję się w sytuacji, nad którą nie mam kontroli.
18. Wykazuję tendencje do stawiania się w sytuacji presji czasowej, gdy mam wykonać pracę, której się podjąłem.
19.Trudno jest mi rozluźnić się po pracy.
20. Poświęcam więcej czasu na pracę niż na spotkania z przyjaciółmi, hobby czy rozrywki.
21. Gdy zagłębiam się w pracę nad jakimś projektem, zależy mi na wyprzedzeniu innych.
22. Jestem przygnębiony, gdy popełnię nawet najdrobniejszy błąd.
23. Poświęcam znacznie więcej myśli, czasu i energii pracy niż związkowi z partnerem czy rodzinie.
24. Zapominam o uroczystościach rodzinnych, spotkaniach towarzyskich czy świętach lub pomniejszam ich wagę.
25. Podejmuję ważne decyzje, zanim poznam wszystkie fakty i zanim mam czas dokładnie się nad nimi zastanowić.

Obliczanie wyników i ich interpretacja: Sumujemy uzyskane punkty.
Wynik testu
  • 25-54 - Zachowujesz właściwą równowagę między pracą i innymi obszarami życia. Niskie ryzyko uzależnienia.
  • 55-69 - Zbyt wiele poświęcasz swej pracy w stosunku do innych obszarów życia. W twoim sposobie pracy widoczne są pewne (nie wszystkie) czynniki ryzyka, które w następnych latach mogą stać się poważnym problemem, przynosząc szkody fizyczne i psychiczne.
  • 70-100 - Ten wynik wskazuje na twoje poważne uzależnienie od pracy. Masz wszystkie cechy lub większość cech, które stanowią o zagrożeniu psychicznym lub fizycznym. Wynik ten oznacza, że twoje stosunki z partnerem lub przyjaciółmi są zagrożone, że tracisz ich, a twój związek ulega destrukcji z powodu uzależnienia od pracy. Istnieje wysokie prawdopodobieństwo wystąpienia problemów zdrowotnych związanych ze stresem, takich jak choroby psychosomatyczne lub schorzenia układu krążenia.
Warto zwrócić uwagę na te pozycje, którym przypisano 3-4 punkty. Powiedzą one wiele o tym, jak przeżywamy swoje życie. Warto zapytać samego siebie, co mogę zrobić, by zmniejszyć ryzyko związane z każdą z tych sytuacji. (za: Lidia Wiechecka, „Pracoholizm”)

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz